AI trong logistics: Xu hướng chuyển đổi số và tối ưu vận hành

1. Ứng dụng AI trong logistics?

Ứng dụng AI (Artificial Intelligence) trong logistics là việc sử dụng trí tuệ nhân tạo, thông qua thuật toán và chương trình máy tính để tối ưu hóa toàn bộ chuỗi cung ứng, bao gồm lưu kho, quản lý tồn hàng, vận chuyển cho đến dự báo nhu cầu thị trường trong các mô hình logistics hiện đại.

Công nghệ AI trong logistics hiện đang được ứng dụng kết hợp với công nghệ khác như Machine Learning (máy học), Computer Vision (thị giác máy tính), robot tự động, Big Data xử lý dữ liệu,... để tạo nên hệ thống quản lý logistics tối ưu. 

Những ứng dụng của AI trong logistics đang được áp dụng hiện nay là:

• Phân tích dữ liệu lịch sử, xu hướng tiêu thụ, mùa vụ, thậm chí cả yếu tố kinh tế xã hội để dự báo nhu cầu thị trường, hỗ trợ doanh nghiệp điều chỉnh mức tồn kho hợp lý, tránh thiếu hoặc dư hàng.
• AI giúp tối ưu hóa tuyến đường giao hàng, liên tục phân tích dữ liệu giao thông, thời tiết, điều kiện phương tiện và tình trạng hạ tầng để xác định lộ trình ngắn nhất, an toàn nhất và tiết kiệm nhất.
• Các mô hình Machine Learning cho phép phân tích lượng lớn dữ liệu từ doanh số bán hàng, hành vi người tiêu dùng, phản hồi trên mạng xã hội và biến động kinh tế để dự báo xu hướng tiêu dùng chính xác. Từ dự báo của AI, doanh nghiệp có thể phân bổ sản xuất và hàng hóa đến các khu vực có nhu cầu cao, giảm tình trạng ứ đọng hàng hóa và tối đa hóa doanh thu.
• Robot được tích hợp trí tuệ nhân tạo, thực hiện hoạt động bốc dỡ, sắp xếp và lấy hàng tự động với độ chính xác cao, giúp tăng tốc độ xử lý đơn hàng và giảm đáng kể sai sót trong quản lý tồn kho.
• Sự kết hợp giữa AI và IoT cho phép theo dõi vị trí, nhiệt độ, độ ẩm và tình trạng hàng hóa để doanh nghiệp giám sát trong suốt quá trình vận chuyển, đặc biệt phù hợp cho các ngành hàng như dược phẩm, thực phẩm hay điện tử.
• AI có khả năng nhận diện các tình huống rủi ro theo thời gian thực như thay đổi điều kiện thời tiết, va chạm phương tiện, tài xế mất tập trung,.... đồng thời tự động gửi cảnh báo, giúp doanh nghiệp kịp thời xử lý và giảm thiểu thiệt hại.

2. Lợi ích của AI trong Logistics

Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) không chỉ giúp ngành logistics tự động hóa quy trình mà còn là bước tiến về hiệu quả cạnh tranh. 

1 - Nâng cao hiệu suất và giảm chi phí vận hành

• Ứng dụng công nghệ AI trong logistics là biện pháp hiệu quả để nâng cao hiệu suất và tiết kiệm chi phí vận hành đặc biệt phù hợp với các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ 3pls, nơi yêu cầu xử lý khối lượng lớn đơn hàng, tuyến vận chuyển và dữ liệu vận hành mỗi ngày, với khả năng phân tích dữ liệu khổng lồ từ AI giúp doanh nghiệp tự động hóa hàng loạt quy trình như quản lý kho bãi, xử lý đơn hàng, lên kế hoạch vận chuyển, hay tối ưu tuyến đường giao nhận.
• Theo báo cáo của McKinsey & Company, những doanh nghiệp tiên phong ứng dụng phần mềm quản lý chuỗi cung ứng tích hợp AI có thể giảm chi phí logistics lên đến 15% và cải thiện hiệu quả tồn kho khoảng 35% so với đối thủ chưa chuyển đổi số. Những

2 - Quản lý tồn kho chính xác và dự báo nhu cầu hiệu quả

• AI đóng vai trò quan trọng trong quá trình quản lý tồn kho, kết hợp phân tích dữ liệu lịch sử, xu hướng tiêu dùng, mùa vụ và biến động kinh tế, từ đó xác định mức tồn kho tối ưu cho từng thời điểm, từng khu vực và từng nhóm sản phẩm. Nhờ đó, doanh nghiệp tránh được tình trạng thiếu hàng, dư hàng hoặc ứ đọng vốn, đồng thời đảm bảo nguồn cung ổn định trong những giai đoạn thị trường biến động mạnh.
• Không chỉ đơn thuần ghi nhận dữ liệu, AI còn có khả năng phát hiện ra các quy luật, xu hướng mới trên thị trường để đưa ra gợi ý phát triển cho doanh nghiệp, giúp nắm bắt hiệu quả, vận hành chính xác hơn và ít phụ thuộc vào sức người.

3 - Cải thiện tốc độ giao hàng và trải nghiệm khách hàng

• Ứng dụng AI trong logistics không chỉ giúp vận hành thông minh, mà còn nâng cao trực tiếp trải nghiệm của khách hàng. Nhờ khả năng phân tích dữ liệu theo thời gian thực, hệ thống AI có thể theo dõi thời gian giao hàng dự kiến, phát hiện sớm rủi ro (tắc đường, thời tiết xấu hoặc sự cố phương tiện,...) để tự động điều chỉnh lộ trình, đảm bảo giao hàng đúng hẹn.
• Bên cạnh đó, AI còn hỗ trợ phân loại và ưu tiên đơn hàng quan trọng, giúp các doanh nghiệp thương mại điện tử, phân phối hoặc chuỗi bán lẻ đáp ứng tốt hơn kỳ vọng của khách hàng VIP hoặc đơn hàng cần gấp, nâng cao sự hài lòng của khách hàng.

4 - Tạo lợi thế cạnh tranh bền vững

• AI không chỉ mang lại hiệu quả ngắn hạn mà còn xây dựng lợi thế cạnh tranh lâu dài cho doanh nghiệp logistics, nhất là các đơn vị triển khai 4pls, khi AI hỗ trợ điều phối toàn bộ chuỗi cung ứng, kết nối nhiều nhà cung cấp dịch vụ và tối ưu chiến lược vận hành tổng thể.. Khả năng phân tích và dự báo xu hướng giúp doanh nghiệp đáp ứng chính xác nhu cầu thị trường, phân phối hàng hóa nhanh hơn, hiệu quả hơn, đồng thời tối ưu chi phí vận hành toàn chuỗi.
• Doanh nghiệp sở hữu hệ thống AI hiện đại có thể ra quyết định chiến lược dựa trên dữ liệu, không còn phụ thuộc vào kinh nghiệm hoặc phản ứng bị động trước biến động thị trường.

3. Những thách thức khi triển khai AI trong logistics

Mặc dù việc ứng dụng AI trong logistics và quản lý chuỗi cung ứng mang đến nhiều lợi ích vượt trội, việc triển khai thực tế vẫn đối mặt với không ít khó khăn. Để ứng dụng AI hiệu quả, doanh nghiệp cần nhận diện rõ những rào cản để xây dựng chiến lược triển khai phù hợp và bền vững hơn:

• Chi phí đầu tư ban đầu cao: Việc triển khai AI đòi hỏi chi phí đáng kể cho hạ tầng, phần mềm, và đào tạo nhân sự. Doanh nghiệp có thể giảm áp lực tài chính bằng cách lựa chọn giải pháp đám mây, công cụ mã nguồn mở hoặc triển khai theo từng giai đoạn để tối ưu nguồn lực.
• Thiếu dữ liệu chất lượng để huấn luyện AI: Dữ liệu trong chuỗi cung ứng thường phân tán, thiếu nhất quán và không đồng bộ, khiến mô hình AI khó phát huy hiệu quả dự báo. Do đó, doanh nghiệp cần chuẩn hóa dữ liệu, xây dựng hệ thống lưu trữ tập trung và liên tục cập nhật để đảm bảo độ chính xác và tin cậy.
• Nhu cầu nhân lực có kỹ năng công nghệ: Việc ứng dụng AI đòi hỏi đội ngũ nhân sự có khả năng kết hợp chuyên môn logistics với công nghệ dữ liệu. Doanh nghiệp cần đầu tư đào tạo nội bộ, từ quản lý kho, điều phối, đến tài xế sử dụng hệ thống hỗ trợ AI, giúp đảm bảo quá trình vận hành trơn tru và chính xác.
• Bảo mật và an toàn thông tin trong chuỗi cung ứng: Các hệ thống AI lưu trữ lượng lớn dữ liệu nhạy cảm về khách hàng, đơn hàng và hành trình vận chuyển, nên yêu cầu bảo mật rất cao. Doanh nghiệp có thể tham khảo giải pháp AI trên nền tảng điện toán đám mây, hỗ trợ cập nhật tự động, vá lỗi bảo mật và tăng cường an ninh dữ liệu toàn diện.

4. Xu hướng AI định hình lại logistics tương lai

Công nghệ AI đang dần được tích hợp sâu với IoT và blockchain để mở ra kỷ nguyên vận hành thông minh, tự động và kết nối toàn diện.

4.1. Logistics 4.0: Tích hợp AI, IoT và Blockchain

Các thiết bị IoT liên tục thu thập dữ liệu thời gian thực về vị trí, nhiệt độ và tình trạng hàng hóa, tạo nên một mạng lưới thông tin liền mạch. Trên nền dữ liệu đó, AI sẽ tiến hành phân tích để dự báo nhu cầu, quản lý tồn kho và tối ưu hóa luồng vận hành. Blockchain sẽ đồng thời đảm bảo tính minh bạch, truy xuất nguồn gốc để giảm thiểu rủi ro gian lận trong toàn bộ chuỗi cung ứng. Sự tích hợp này tạo nên một hệ thống logistics thông minh và hiệu quả..

4.2. Kho và giao hàng thông minh tự động

AI trong logistics được ứng dụng trong robot, với trang bị cảm biến và thuật toán AI có khả năng có thể phân loại, đóng gói và di chuyển hàng hóa nhanh chóng, chính xác. Trong kho ở khâu giao hàng cuối cùng (last-mile delivery), xe tự lái và drone đang được thử nghiệm và triển khai, giúp tối ưu hóa hiệu quả vận chuyển.

Nhờ đó, doanh nghiệp có thể rút ngắn thời gian giao hàng, tiết kiệm chi phí vận hành và giảm phụ thuộc vào nhân công, hướng tới vận hành linh hoạt và hiện đại hơn.

4.3. Dự báo và phân tích dữ liệu nâng cao

AI không chỉ tự động hóa quy trình mà còn nâng cao khả năng dự báo và ra quyết định chiến lược. Sử dụng AI trong logistics để xử lý Big Data có thể dự đoán chính xác hơn lượng đơn hàng, đánh giá nhu cầu theo khu vực, thời điểm và loại hình dịch vụ. Nhờ đó, doanh nghiệp có thể chủ động điều phối kho hàng, phương tiện và nhân lực trước các mùa cao điểm, đảm bảo tốc độ và chất lượng giao hàng, 

Bên cạnh đó, AI còn cải thiện trải nghiệm khách hàng bằng cách cung cấp thời gian giao hàng dự kiến chính xác, thông báo tự động và phản hồi nhanh khi có sự cố phát sinh.

5. GHTK – Ứng dụng trí tuệ nhân tạo nâng tầm logistics

Cùng với xu thế phát triển công nghệ AI, GHTK đã và đang ứng dụng AI cùng IoT vào khâu vận hành từ quản lý kho bãi, phân loại hàng hóa đến giao nhận cuối cùng, góp phần tối ưu hiệu suất, giảm sai sót và tạo ra một hệ thống logistics thông minh, linh hoạt và bền vững.

• Hệ thống camera AI kết hợp với phần mềm quản lý kho WMS hoạt động 24/7 để giám sát, ghi nhận và kiểm soát toàn bộ quá trình lưu trữ, xuất nhập hàng hóa. Nhờ đó, mọi thao tác kiểm kê, phân bổ và điều phối được tự động hóa, đảm bảo tính chính xác tuyệt đối và giảm thiểu rủi ro sai sót trong quá trình xử lý đơn hàng.
• AI trong logistics được GHTK ứng dụng hiệu quả trong việc phân tích và xác định tuyến đường giao hàng tối ưu với Machine Learning, giúp rút ngắn thời gian giao hàng, giảm chi phí nhiên liệu. AI được tích hợp vào hệ thống phân loại của GHTK, xây dựng dựa trên dữ liệu thực tế để tăng tốc độ xử lý đơn, hạn chế tình trạng giao trễ hàng.
• GHTK tận dụng Big Data để dự báo xu hướng đơn hàng, giúp doanh nghiệp có thể chủ động điều phối kho, phương tiện và nhân lực trước các giai đoạn cao điểm, giúp đảm bảo tiến độ và giảm áp lực vận hành. 
• GHTK ứng dụng chatbot AI hoạt động 24/7 để hỗ trợ khách hàng trong việc tra cứu đơn hàng, phản hồi khiếu nại hoặc cung cấp thông tin vận chuyển một cách chính xác và nhanh chóng, giúp khách hàng tiết kiệm thời gian và nâng cao trải nghiệm tương tác.
• Hệ thống dashboard trực quan của GHTK cung cấp cho đội ngũ quản trị cái nhìn toàn diện về hoạt động vận hành, từ hiệu suất kho, tỷ lệ giao đúng hẹn, các chỉ số KPI quan trọng, phát hiện sớm rủi ro,... giúp nhà quản lý kịp thời đưa ra quyết định chính xác.

Trong kỷ nguyên chuyển đổi số, AI đang dần trở thành yếu tố quan trọng của ngành logistics hiện đại. Ứng dụng AI trong logistics giúp doanh nghiệp tối ưu vận hành, giảm chi phí, đồng thời mở ra định hướng phát triển bền vững. GHTK với quy trình ứng dụng AI hiện đại đã tạo nên hệ thống vận hành tự chủ, thông minh và linh hoạt, không chỉ mang đến hiệu quả vượt trội cho đối tác mà còn góp phần định hình tương lai logistics Việt Nam.

Khám phá ngay giải pháp logistics ứng dụng AI của GHTK để tối ưu chuỗi cung ứng của doanh nghiệp và trải nghiệm khách hàng.